Jugo – senny wiatr

Jugo – senny wiatr

Jeżeli o borze można powiedzieć, że jest wiatrem wiejącym z gór, i że jego siła może stać się niebezpieczna dla żeglarzy (na szczęście tylko zimą), dla drugiego „głównego” Adriatyckiego wiatru nie można użyć takiego samego określenia. Niemniej jednak przy żeglowaniu może wywołać spore trudności, co jest niezaprzeczalnym faktem.

 

Jugo to wiatr na Adriatyku, który wieje z południowego wschodu i nie należy go mylić z wiatrem wiejącym naprawdę z południa (a więc z wiatrem północnym), który nazywany jest ostrym albo „prawdziwym jugo”, posiadającym takie same cechy i często zmieniający się w zwykły wiatr jugo. Żeby podkreślić tę różnicę, Dubrowniczanie oraz pozostali mieszkańcy południowego wybrzeża Adriatyku nazywają ten wiatr šilok.

 

Pojawia się o każdej porze roku, z tym, że nad północnym Adriatykiem częściej występuje wiosną, a nad południowym jesienią i zimą. Zdecydowanie częściej pojawia się nad południowym niż nad północnym Adriatykiem. Jugo przynosi ciepło, spadek ciśnienia, ale i wysoką wilgotność, duże zachmurzenie oraz opady deszczu, często z burzami. Wszystko to wpływa na samopoczucie, a ponieważ zazwyczaj wiatr utrzymuje się długo, człowiek staje się senny. Takie jugo jest niżowe (centrum niżu stanowi wówczas zachodnia część basenu Morza Śródziemnego) i najczęściej wieje zimą. Jugo wyżowe jest charakterystyczne dla wiosny i tworzy się nad południową częścią półwyspu bałkańskiego. Wiosenne jugo nie przynosi deszczu i staje się tym silniejsze, im wyżej nad horyzontem jest słońce, a wraz z jego zachodem słabnie.

 

W przeciwieństwie do bory jugo nie zaczyna wiać nagle. Zazwyczaj stopniowo zyskuje coraz większą siłę, w ciągu dnia, dwóch, a nawet trzech, lecz w czasie „młodego” jugo można żeglować. Gdy staje się silniejszy, osoby, dla których taki wiatr jest zbyt mocny, mają wystarczająco dużo czasu na znalezienie spokojnego miejsca. W odróżnieniu od bory, która wieje gwałtownie, jugo to wiatr jednostajny. Może zacząć wiać o każdej porze dnia, ale przeważne zaczyna wiać rano. Można się spodziewać, że wiatr ustanie w godzinach popołudniowych albo wieczornych.

 

Od strony „otwartego morza”, wzdłuż szeregu wysp na wybrzeżu, jugo powoduje wysokie fale, a w wąskich kanałach między wyspami i w dużych zatokach (Vela Luka, Stari Grad, Mali Lošinj...) nie budzi fal, ale dodatkowo je przyspiesza. W szerszych kanałach, jak na przykład między wyspą Dugi otok, Ugljan i Pašman oraz w okolicy, można pływać wzdłuż Dugiego otoku w zasadzie bez większych fal, ale wtedy ze względu na konfigurację wyspy trzeba liczyć się z pewnymi porywami wiatru.