Region Zagrzeb

Region Zagrzeb

Kolebka historii rowerowej Chorwacji i miejska oaza rowerowa

Jeżeli chodzi o rowery, w Zagrzebiu dawniej, pod koniec XIX wieku, wszystko się zaczęło. Już w 1867 roku z paryskiej wystawy światowej, zagrzebski handlowiec Ladislav Belus, przywiózł ówczesną paryską sensację, bicykl Michaux. W ten sposób, otwiera drzwi pierwszym rowerom na terenie Zagrzebia i Centralnej Chorwacji, a ludzie już na początku lat 1880 „turlają się” w Zagrzebiu, ale też w Karlovcu, Jastrebarskim, Samoborze, Varaždinie i Koprivnicy.

 

W Zagrzebiu, w czerwcu 1885 roku, zostało założone Pierwsze Chorwackie Stowarzyszenie Rowerzystów. Ten dzień został uznany za początek sportu rowerowego w Zagrzebiu i Chorwacji. W tym samym roku, nowo założone stowarzyszenie wydaje drukiem książeczkę Zasady – Przepisy jazdy i już w kolejnym roku organizuje zawody na niskich i wysokich rowerach (tzw. welocypedach) wokół placu Zrinjevac i to na rzecz funduszu na budowę Chorwackiego Teatru Narodowego.

 

Ponieważ liczba rowerzystów w Zagrzebiu rosła, przedsiębiorczy, zagrzebski ślusarz Ivan Dirnbacher już w 1890 roku dodał do swoich usług ślusarskich naprawę rowerów, a w 1896 stał się właścicielem pierwszej zagrzebskiej fabryki, w której zakładach była również „naprawa bicykli wszystkich systemów”. Poza zwiększonym codziennym użytkowaniem rowerów jeżdżących po Zagrzebiu, również sport rowerowy otrzymał mocny impuls właśnie w latach pod koniec XIX wieku, poprzez budowę toru w Zagrzebiu w lokalizacjach Rooseveltov trg, Koturaška ulica, stąd też jej nazwa („koturalo" – „ower”) oraz na Maksimirze, w miejscu dzisiejszego stadionu.

W taki sposób jazda rowerem z Zagrzebia rozpowszechniała się na wszystkie sposoby, najpierw w kontynentalnej Chorwacji, przez Gorski Kotar w kierunku Primorja i Istrii, a następnie również na południe przez Likę do Dalmacji. Pierwszy Związek Rowerzystów Chorwackich założony został w 1894 roku w Zagrzebiu, a jego członkowie pochodzili z całej Chorwacji, kluby rowerowe z Karlovca, Sisaku, Varaždinu, Samoboru, Osijeku, Križevców, Koprivnicy, Ludbregu i Požegi. Rozpoczęto prace nad popularyzacją i promocją najlepszych dróg, po których można jeździć rowerem. W ten sposób w 1892 roku powstała też pierwsza Rowerowa Mapa Chorwacji i Slawonii, którą sporządził Ivan Mihelić, a znajduje się w Chorwackim Muzeum Sportu w Zagrzebiu.

 

Jeśli jednak chodzi o korzenie turystyki rowerowej i powiązania z Zagrzebiem, najlepiej znany podróżnik i miłośnik przygód rowerowych to zagrzebski handlowiec i ślusarz Ferdinand Budicki (1871 – 1951), który zbudował w Wiedniu własny rower i już w 1897 roku w ciągu ośmiu miesięcy przejechał rowerem 17 323 km jadąc przy tym przez prawie całą Europę i północną Afrykę. Na jego cześć stolica Chorwacji posiada dziś Muzeum Ferdinand Budicki w hali opuszczonej fabryki Pluto, które poświęcone jest właśnie trzem miłościom - rowery, motocykle i samochody.

 

Dziś Zagrzeb jest prawdziwym miastem rowerowym. Od 2013 roku, żeby odwiedzić Zagrzeb rowerem nie musisz mieć swojego roweru, ponieważ wprowadzono system rowerów publicznych NextBike Zagreb, dlatego rowery można szybko wynająć i zwrócić w jednym z dwudziestu punktów w mieście. Infrastruktura rowerowa jest widoczna we wszystkich częściach miasta, ale drogi rowerowe nie stanowią jeszcze kompletnej sieci miejskiej i gdzieniegdzie należy korzystać również z dodatkowych możliwości mniej ruchliwych i pięknych oraz spokojnych ulic i nasypów oraz parków.

Lidija Mišćin

Rowerem najlepiej zwiedzić oazy Zagrzebia, jak park Maksimir i jeziora Jarun i Bundek, które nadają miastu atrakcyjności i atmosferę relaksu. Przy tym szczególna jest rzeka Sava (562 km przez Chorwację), kluczowe połącznie, ale i dzieląca miasta na starą i nową część. Jest idealna do spokojnej jazdy po wale od mostu do mostu, od Bundeku do Podsuseda i z powrotem

Joško Fabris

Jest też góra Medvednica (1033 m), która stanowi północne zaplecze miasta i jego „zalesione płuca”, od 1981 roku chroniona jako Park przyrody. Wycieczki e-rowerem z przewodnikiem powinny każdemu umożliwić bezpieczny wjazd na szczyt lub przynajmniej do imponującej średniowiecznej twierdzy Medvedgrad albo do jaskini Vatrenica. Wycieczki z przewodnikiem po Donjim Gradzie (Dolne Miasto) i przez rzekę Savę do Novego Zagrzebia są również doświadczeniem, które się zapamiętuje.

Oczywiście jadąc po mieście – kiedy dzielisz przestrzeń miejską z pieszymi i innymi uczestnikami ruchu drogowego – bądź ostrożny i uważny, ponieważ wtedy jazda rowerem po Zagrzebiu stanie się bezpieczna, przyjemna i zabawna.