EuroVelo en andere internationale fietsroutes in Kroatië

EuroVelo en andere internationale fietsroutes in Kroatië

Het EuroVelo-netwerk van fietsroutes in Kroatië

 

Kroatië is geïntegreerd in het  EuroVelo-netwerk van fietsroutes (www.eurovelo.com), dat het hele Europese continent omvat. Toeristen kunnen gebruik maken van de gemarkeerde routes door heel Europa voor tripjes en meerdaagse tochten, maar ook de lokale bevolking verplaatst zich dagelijks per fiets langs kortere stukjes van de routes of gebruikt ze voor uitstapjes op de fiets. Het EuroVelo netwerk bestaat uit 15 fietsroutes door 42 Europese landen met een geplande lengte van meer dan 70.000 km wanneer het netwerk in 2020 helemaal is voltooid.

Lidija Mišćin

Vier EuroVelo-routes gaan door Kroatië:

  • EuroVelo 6 (Atlantische Oceaan – Zwarte Zee, meer bekend onder de naam Donau-route)
  • EuroVelo 13 (IJzeren Gordijn-route)
  • EuroVelo 8 (Middellandse Zee-route)
  • EuroVelo 9 (Baltische Zee – Adriatische Zee)

In voorbereiding is ook de nieuwe Sava-route vanaf de bron tot aan de monding van die rivier die door drie hoofdsteden stroomt – Ljubljana, Zagreb en Belgrado.

De Donau-route gaat over een lengte van 138 km door het noordoostelijk deel van Kroatië en volgt daarbij de loop van de rivier de Donau. Hij komt Kroatië in vanaf de Hongaarse stad Mohács via de grensovergang bij Duboševica. De route gaat dan verder door Baranja langs de plaatsen Draž, Batina (aan de Donau, met herdenkingscentrum "Batinska bitka" en mogelijkheid tot overnachten), Zmajevac (met de weg van de wijnkelders – surduk) en Suza (fietscamping), waar hij linksaf slaat naar het Natuurpark Kopački rit. Al fietsend is het leuk een bezoek te brengen aan bezienswaardigheden zoals het kasteel Tikveš, het Eco-centrum en hostel Zlatna Greda, het bezoekerscentrum in Kopačevo, evenals aan de campings en andere eco- en etnotoeristische voorzieningen in  Kopačevo en Bilje. De route volgt een lokale weg door het gebied van het natuurpark langs de plaatsen Mirkovac, Sokolovac, Kozjak en Podunavlje, helemaal tot aan het schilderachtige Kopačevo.

 

Door dit gebied gaat ook de Pannonische Vredesroute (fietsroute), van Osijek naar Sombor (75 km). Van Kopačevo gaat de route verder door Bilje (met het kasteel van Eugen van Savoye en bike-friendly onderdak) naar de stad Osijek (aan de Drava met de barokke Tvrđa (citadel), musea, galeries, parken, mogelijkheid tot overnachten, dierentuin, de veerpont over de Drava (de Kompa) en het strand aan de Drava (RC Copacabana). De route voert daarna door Nemetin en Sarvaš naar Aljmaš waar de Drava uitmondt in de Donau (bedevaartsoord met het heiligdom Gospe od Utočišta (Onze Lieve Vrouwe van Toevlucht) en mogelijkheid tot overnachten) en daarna door de plaatsen Erdut (bekend om zijn wijnhellingen en met een wijnroute, vestingwerken boven de Donau en mogelijkheid tot overnachten) en Dalj (aan de Donau met het geboortehuis van Milutin Milaković, wetenschapper, astronoom en geofysicus van wereldfaam).  Door Borovo komt de route in de stad Vukovar (aan de Donau, de Heldenstad met het Museum van de Vučedol-cultuur, het kasteel Eltz, het wandelgebied Adica, het zandeiland en -strand Vukovarska Ada en het gedenkteken van de Kroatische Onafhankelijkheidsoorlog). De EV 6 gaat verder door Sotin, Opatovac (mogelijkheid tot overnachten), Šarengrad (ontspanningsgebied aan de Donau) en komt dan in Ilok (een versterkte stad aan de Donau met een museum in het kasteel Odescalchi, de Ilokse wijnkelder en de wijngaarden van Principovac met overnachtingsmogelijkheid) waar hij Kroatië verlaat.

De IJzeren Gordijn-route – Iron Curtain Trail (EV13) komt Kroatië binnen vanuit Hongarije bij de grensovergang Gola, maar er bestaat ook een variant via de overgang bij Goričan in Međimurje met de mogelijkheid een bezoek te brengen aan Donji Kraljevec, waar het geboortehuis staat van dr. Rudolf Steiner, filosoof en geestelijk vader van de antroposofie en de biologisch-dynamische landbouw. De route gaat door de idyllische plaatsen aan de rivier de Drava in Međimurje, Podravina en Slavonië, helemaal tot aan de stad Donji Miholjac, waar hij even Kroatië verlaat om er weer naar terug te keren via de grensovergang Baranjsko Petrovo Selo. Vervolgens gaat de route door het noordelijke deel van Baranja en in Batina aan de Donau verlaat hij Kroatië en gaat verder in Servië. Deze langste EuroVelo-route, met een totale lengte van 10.400 km, gaat door 20 Europese landen, en de lengte van het deel dat door Kroatië loopt bedraagt ongeveer 240 km.

Josip Tomaić / TZG Senj

De Middellandse Zee-route (EV 8) met een lengte van rond 1000 km is de langste EuroVelo-route door Kroatië. Hij voert langs de kust, van de regio Istrië tot aan de regio Dubrovnik, door alle zeven toeristische regio’s van Kroatië, waaronder ook delen van Lika, het Dalmatische achterland en de eilanden. De ontwikkeling en promotie van de Middellandse Zee-route is recent op Europees niveau in gang gezet met het project `MedCycleTour` van de Europese Unie voor de periode van 2017 tot 2020.

De route Baltische Zee – Adriatische Zee (EV 9) van Gdansk naar Pula, met een totale lengte van 1930 km, loopt door Kroatië over een afstand van 80 km, van de Sloveense grens Sečovje/Plovanija tot aan de stad Pula in Istrië. Het is de kortste EuroVelo-route door Kroatië en het is de enige die in Kroatië eindigt, en wel in de fraaie, antieke stad Pula (www.pulainfo.hr). Vanaf de Sloveense grens volgt hij gedeeltelijk ook het tracé van de bekende Parenzana, de MTB-route langs de vroegere smalspoorlijn van Triëst naar Poreč (www.parenzana.net)

 

Overige internationale fietsroutes in Kroatië

 

Behalve de EuroVelo-routes gaan er door Kroatië buitengewoon interessante en aantrekkelijke fietsroutes. Op het vasteland zijn er in Midden-Kroatië en in Slavonië twee interessante routes langs rivieren, de Mura- en de Drava-fietsroutes (www.visitmedimurje.com/bike), die vanuit Oostenrijk en Slovenië, vanaf de bron van beide rivieren, steeds de rivierbedding volgend Kroatië binnenkomen. Het zijn allebei heel populaire en graag gereden fietsroutes.

 

De Mura-route komt Kroatië in bij de grensovergang Gibina/Bukovje (Sveti Martin na Muri) in Međimurje en voert over een afstand van zo'n 70 km langs de rivier de Mura en via veerponten door plaatsen als Žabnik (met Mlinarski put (‘molenaarspad’) en een molen aan de Mura), Mursko Središće (mijnbouwtraditie en overnachtingsmogelijkheid), Peklenica (eerste olieboring ter wereld), Križovec, Podturen (met een zijweg naar de stad Čakovec), Domašinec, Donji Hrašćan, Hodošan (met een zijweg naar Donji Kraljevec met het dr. Rudolf Steiner Centrum en diens geboortehuis, overnachtingsmogelijkheid, en de stad Prelog met Dubravsko jezero, jachthaven, barokke kerk en overnachtingsmogelijkheid), Goričan, Draškovec, Sveta Marija (centrum voor kantklossen), Donji Vidovec (overnachtingsmogelijkheid) en Donja Dubrava. In de plaats Legradwaar de Mura in de Drava uitmondt met het bijzondere vogelreservaat Veliki Pažut, dat onderdeel uitmaakt van het grootste grensoverschrijdende Unesco biosfeer-reservaat Mura – Drava – Donau, is het officiële einde van de Mura fietsroute, maar men kan de tocht ook verder voortzetten langs de Drava-route en de EV 13 door Kroatië.

De Drava-route komt Kroatië in bij de grensovergang Središće ob Dravi / Trnovec. De Drava is een rivier met een totale lengte van 725 km vanaf Italië door Oostenrijk, Slovenië, Hongarije en Kroatië waar hij uitmondt in de Donau. Hij stroomt door Kroatië over een afstand van 305 km. De route voert eerst over het gebied van de gemeente Nedelišće (Gornji Hrašćan – Pušćine – Gornji Kuršanec) in Međimurje naar de barokke stad Varaždin (kasteel, kerken, musea, galeries, verblijfsaccommodaties, straatartiestenfestival Špancirfest) en dan verder langs het Varaždinsko jezero, het kanaal en het Dubravameer, tot aan Prelog (met barokke kerk, bike-friendly hotels en nabij Donji Kraljevec – de geboorteplaats van dr. Rudolf Steiner). Hij gaat verder langs de noordelijke oever van het Dubravameer door Donji Vidovec (overnachtingsmogelijkheid) naar de samenvloeiing van de Mura en de Drava in Legrad (overnachtingsmogelijkheid en bijzonder vogelreservaat Veliki Pažut). Hierna volgt de route een combinatie van het tracé van de EuroVelo 13 en de Drava-route die elkaar soms volledig overlappen, daarna weer uit elkaar gaan en dan weer samenkomen. De route gaat verder over de plaatsen Đelekovec, Torčec, Peteranec, daarna Koprivnica (openlucht rijwielmuseum, overnachtingsmogelijkheid) en Hlebine (galerie van naïeve schilderkunst) en Molve (kerk, naïeve schilderkunst). Bij de grensovergang Gola komt de EuroVelo-route 13 vanuit Hongarije Kroatië binnen en gaat verder over Ždala, Novo Virje, Ferdinandovac en Podravske Sesvete in de richting van Pitomača (overnachtingsmogelijkheid). Hij gaat langs Križnica (beschermd landschap aan de rivier de Drava en wandelgebied dat bereikbaar is per veerpont of over een hangbrug). De route loopt verder door de plaatsen Bušetina en Turanovac naar Kapela Dvor (landhuis Janković, erfgoedhotel en fiets-infocentrum aan de weg Virovitica – GP Terezino Polje). Hij gaat dan door Lukač en Gradina naar Budakovac en over een dijk langs de Drava naar Noskovačka Dubrava (hostel Dravska priča, na aanmelding). Let op – via een zijtak van de route bij de plaats Kapinci kan men vanaf de dijk naar het zuiden door de plaatsen Kapinci, Vaška en Novaki naar Pustara Višnjica – een EDEN bestemming (bike-friendly hotel en stoeterij met ecologische groenteteelt).

Ivo Biočina

Na Noskovačka Dubrava volgt een rit langs een wat drukker deel van de route, de weg door Čađavica, Podravska Moslavina en Viljevo naar Donji Miholjac (kasteel, stadstuin en overnachtingsmogelijkheid).

De EuroVelo 13 gaat hier Hongarije in, maar de Drava-route gaat verder door Sveti Đurađ, Podgajci Podravski, Črnkovci en Gat naar Belišće (aan de Drava, met kasteel en overnachtingsmogelijkheid) en de naburige stad Valpovo (met kasteel en overnachtingsmogelijkheid en het nabijgelegen Bizovačke Toplice (10 km)).

 

De route naar de stad Osijek voert door Ladimirevci, Satnica, Petrijevci, Josipovac en Višnjevac. In Osijek,  de fietsstad van Slavonië, is het de moeite waard om een of twee dagen door te brengen (musea, galeries, parken, de barokke Tvrđa, dierentuin, veerpont over de Drava (de Kompa), strand aan de Drava (RC Copacabana), het nabijgelegen Natuurpark Kopački Rit dat bereikbaar is per fiets (bezoekerscentrum Kopačevo), het kasteel Tikveš, het Eco-center en hostel Zlatna Greda, camping en plattelandstoerisme in Kopačevo, het kasteel van Eugen van Savoye in Bilje). In Baranja en in het Natuurpark Kopački Rit vallen de twee EuroVelo-routes (EV13 en EV6) samen. Vanaf Osijek loopt de route door Nemetin, Sarvaš en Bijelo Brdo tot aan Aljmaš bij de uitmonding van de Drava in de Donau (bedevaartsoord met overnachtingsmogelijkheid en de Erdut-wijnroute), waar de Drava-fietsroute formeel eindigt. Men kan echter ook verder doorgaan over het tracé van de EuroVelo 6, de Donau-route, naar Vukovar en Ilok (zie de beschrijving van route EV6).

Op het vasteland van Kroatië is er ook een noord-zuidverbinding per fiets, de Internationale Fietscorridor Balaton – Adriatische Zee (het BA biking projectwww.kub.hr)

 

In Slavonië en Baranja is er de internationale naoorlogse fietsroute, de 75 km lange Panonski put mira ('Pannonische Vredesroute’) tussen Osijek en Sombor in de Vojvodina in Servië (www.tzbaranje.hr/UserFiles/file/biciklizam/panonski-put-mira.pdf).

Aleksandar Gospić

Onder fietstoeristen wordt het rijden van een zgn. greenway route langs het tracé van een voormalige smalspoorlijn uit het begin van de 20e eeuw steeds populairder. Een eerste route van 80 km in het kustgedeelte van Kroatië is de Parenzana - Put zdravlja i prijateljstva (de Weg van Gezondheid en Vriendschap) van Triëst naar Poreč oftewel Parenza (www.parenzana.net), een bijzonder populaire en door fietstoeristen druk bezochte route die door de mooiste streken van Istrië gaat.

 

Er is nog een greenway-route in ontwikkeling langs de voormalige spoorlijn van de „Ćiro”, de trein van Mostar naar Konavle, en ook is het herstel gepland van het tracé van de spoorlijn Bjelovar – Veliki Grđevac (Centrum Mato Lovrak) – Garešnica, de zgn. Lovrak-fietsroute.